İran Devrimi’nden sonra, 1979’da kullanıma sokulmuş “İslâmî fundamentalizm” tabirinden; 11 Eylül 2001 sonrasında yaygınlık kazanan “İslâmofobi”ye kadar Batı dünyasının İslâm algısı, genelde yekpâre bir olumsuzlama doğrultusunda biçimlendi. Bu hâkim algı, İslâmî hareketlerin kendi içlerindeki farklılık ve karşıtlıkların ele alınmasını her zaman zorlaştıran bir engel teşkil etti.

Nakşibendî tarikatının bir kolunun Batı dünyasındaki örgütlenme ve faaliyetlerini inceleyen bu antropolojik çalışma, “tekil” yani yekpâre bir İslâm algısından ziyade, “İslâm çoğuldur” düsturundan beslenen eleştirel bir yaklaşımın ürünüdür.

Tayfun Atay, tarikatın modern dünyaya bakışından toplu zikir törenlerine; siyasal, ahlâki ve eskatolojik yani Mehdici söylemlerine uzanan geniş yelpazeli bir etnografik serimleme sunuyor.

Topluluğun modern dünyada geleneğini değişime tâbi tutarak sürdürme çırpınışları kadar, kendisine karşıt diğer İslâmî çevrelerin meydan okumalarına karşı geliştirdiği direniş stratejileri de mercek altına alınıyor.

İslâm içi çatışma dinamiklerinin tespitine ilâveten, tarikatın kendi içindeki iktidar mücadelelerine ilişkin ayrıntılı gözlemler de çalışmayı daha seçkin bir hâle getiriyor.

Atay, eleştirel çözümlemesini çalıştığı tarikat topluluğuna yöneltirken, yaptığı araştırmanın kendi bilişsel sisteminde yol açtığı dalgalanmalara ilişkin “öz-düşünümsel” bir paylaşımda bulunmayı da ihmal etmiyor.

Bu kitap, İslâmî bir yaşam biçiminin dışından, fakat o hayata içeriden bakma çabasının alabildiğine gösterildiği nadir kaynaklardan biridir.